Skip to main content

Stablecoin Djed

· 14 min read

Bài viết này tổng hợp một số câu hỏi về Stablecoin Djed thường gặp sau một loạt các sự cố gần đây liên quan đến các Stablecoin mất chốt (peg).

Stablecoin là gì?

Stablecoin (đồng tiền ổn định) là một loại crypto (tiền kỹ thuật) số được phát hành dựa trên nền tảng Blockchain và được ấn định một giá cố định theo một loại tiền pháp định. Các Stablecoin phổ biến hiện tại thường neo giá theo Đô-la Mỹ (USD). Tuy nhiên, có nhiều loại Stablecoin khác nhau khi phân định theo loại tài sản thế chấp mà chúng sử dụng để đảm bảo cho giá trị của chúng.

Nếu phân loại theo tài sản thế chấp để đảm bảo giá trị cho Stablecoin thì có 3 loại Stablecoin chính:

  • Fiat Collateralized Stablecoins - Tài sản thế chấp là tiền tệ pháp định (fiat) như Đô la Mỹ.
  • Crypto Collateralized Stablecoin - Tài sản thế chấp là tiền crypto.
  • Algorithmic Stablecoins- Tài sản thế chấp là tiền crypto và được kiểm soát bởi thuật toán.

$DJED là một Stablecoin thuật toán được thế chấp vượt mức bằng tiền crypto.

Thế chấp vượt mức, được hiểu là giá trị vốn hóa của tài sản thế chấp vượt qua giá trị vốn hóa của Stablecoin được đảm bảo.

Stablecoin theo thuật toán là gì?

Các Stablecoin thuật toán là một loại tiền mã hóa sử dụng đồng thời cả Tài sản thế chấp là crypto và cả Thuật toán được lập trình để đảm bảo duy trì sự ổn định giá trị của đồng tiền ổn định. Các thuật toán được thiết kế nhằm giúp Stablecoin loại này đạt được sự ổn định về giá cả dựa trên việc duy trì tỷ lệ tài sản thế chấp r (rate) giữa Giá trị vốn hóa của tài sản thế chấpGiá trị vốn hóa của Stablecoin ở mức kỳ vọng.

Công thức tính Tỷ lệ tài sản thế chấp
r = Giá trị vốn hoá của tài sản thế chấp / Giá trị vốn hóa của Stablecoin được đảm bảo

Các thuật toán sẽ điều chỉnh hoặc ngăn chặn hành vi của người dùng có thể làm tổn hại đến việc duy trì sự ổn định giá cả của Stablecoin. Ví dụ, khi tỷ lệ r giảm xuống, thuật toán có xu hướng:

  • Khuyến khích người dùng tăng thêm số lượng tài sản thế chấp hoặc
  • Hạn chế / ngăn chặn người dùng rút bớt tài sản thế chấp hoặc
  • Khuyến khích người dùng giảm (burn) bớt số lượng Stablecoin hoặc
  • Hạn chế / ngăn chặn người dùng đúc (mint) thêm số lượng Stablecoin

Các thuật toán được lập trình dưới dạng các Hợp đồng thông minh (smartcontract), vận hành hoàn toàn tự động dựa trên nền tảng blockchain, không phụ thuộc vào bất kỳ bên thứ ba nào khác.

Giải thích về DJED

$DJED là gì và khai thác $DJED thế nào?

$DJED là một Stablecoin thuật toán được thế chấp vượt mức được hỗ trợ bởi $ADA và sử dụng $SHEN làm đồng dự trữ.

  • Thuật toán của $DJED dựa trên tỷ lệ tài sản thế chấp r trong khoảng 400% -800% cho $DJED và $SHEN để đảm bảo có đủ $ADA trong nhóm.Điều này có nghĩa là với mỗi 1 đô la DJED được mint, sẽ có từ 3 – 7 đô la trị giá $ADA sẵn sàng trong nhóm dự trữ.
  • $SHEN là đồng tiền dự trữ, cũng được mint bằng việc thế chấp $ADA.

Để khai thác Stablecoin $DJED, người dùng sẽ thực hiện các bước sau

  1. Gửi $ADA đến địa chỉ của Hợp đồng thông minh. 
  2. Hợp đồng sau đó sẽ gửi lại $DJED cho người dùng. 
    • Số lượng Djed đổi được sẽ phụ thuộc vào giá trị $ADA ngay tại thời điểm gửi vào Hợp đồng thông minh sau khi đã trừ đi các khoản phí mint.
    • Mức quy đổi cố định luôn là 1 Djed = $1
Ví dụ

Giả sử 1 $ADA đang có giá là $2. Để nhận được 1 $DJED, người dùng sẽ cần gửi 0,5 $ADA vào hợp đồng. 

Nếu người dùng muốn đổi 1 đồng $DJED sang $ADA, anh ta chỉ cần gửi lại nó trở lại vào Hợp đồng thông minh. Hợp đồng sẽ đốt (burn) $DJED này và gửi lại số tiền $ADA cho người dùng. Tùy vào mức giá của $ADA tại thời điểm $DJED được gửi vào hợp đồng, số lượng $ADA nhận lại sẽ được quy đổi tương đương với giá trị $1.

Hợp đồng dự trữ hoạt động như thế nào?

Các hợp đồng dự trữ được xây dựng từ hai nguồn chính (được thế chấp bằng $ADA)

  • Nguồn vốn chủ sở hữu (Equity - E) và
  • Nợ phải trả (Liabilities - L)

Để mint $DJED, người dùng sẽ gửi $ADA vào hợp đồng. Khoản $ADA sẽ được chuyển đến nhóm Nợ phải trả (L), sau đó hợp đồng sẽ gửi lại cho họ $DJED. Để đốt (burn) $DJED, người dùng sẽ gửi $DJED vào hợp đồng, hợp đồng này sẽ ghi giảm Nợ phải trả và lấy $ADA từ nguồn Nợ phải trả và chuyển trả lại cho họ.

Để mint $SHEN, người dùng sẽ gửi $ADA vào hợp đồng. Khoảng $ADA này sẽ chuyển đến nhóm vốn Chủ sở hữu (E) và hợp đồng sẽ gửi lại cho họ $SHEN. Để đốt (burn) $SHEN, người dùng sẽ gửi $SHEN vào hợp đồng, hợp đồng này sẽ ghi giảm vốn Chủ sở hữu và lấy $ADA từ nguồn vốn Chủ sở hữu và chuyển trả lại cho họ.

Như vậy, tổng tài sản dự trữ (Reverve - R) là tổng Nơ phải trả và vốn Chủ sở hữu

Tổng tài sản dự trữ
R = E + L

Như vậy, vốn Chủ sở hữu (E) chỉ đơn giản là các khoản dự trữ trừ đi các khoản nợ phải trả. Điều này có nghĩa là cứ 1 $ADA trong nhóm nợ phải trả, thì có 3–7 $ADA trong nhóm vốn chủ sở hữu để giữ tỷ lệ giữa 400% -800%.

Picture

Tỷ lệ dự trữ

Tỷ lệ dự trữ ảnh hưởng như thế nào đến khả năng mint/burn của người dùng?

Nếu tỷ lệ dự trữ nằm ngoài phạm vi 400% - 800%, một số hành động mint / burn nhất định sẽ bị cấm, như bạn có thể thấy mô tả các trường hợp trong hình ảnh sau:

Picture

Nếu tỷ lệ dự trữ r < 400%
  • Các hành động làm giảm tỷ lệ dự trữ r sẽ bị cấm. Hai hành động bị cấm sẽ là:

    1. Hợp đồng thông minh sẽ cấm mint thêm bất kỳ $DJED mới nào. 
    2. Những người nắm giữ $SHEN cũng sẽ không thể đốt $SHEN của. Điều này sẽ giúp ngăn chặn trình trạng rút tiền làm giảm tỷ kệ r.
  • Các hành động làm tăng tỷ lệ dự trữ r sẽ được khuyến khích. Hai hành động được khuyến khích sẽ là:

    1. Chủ sở hữu $DJED có thể đốt $DJED của họ và đổi lấy $ADA.
    2. Người nắm giữ $SHEN có thể nạp thêm $ADA để mint thêm $SHEN mới.
Nếu tỷ lệ dự trữ r > 800%
  • Hợp đồng thông minh sẽ cấm mint $SHEN mới và chỉ cho phép đốt $SHEN nhằm làm giảm tỷ lệ dự trữ.

Tại sao tỷ lệ 400% được chọn để ổn định $DJED?

Với mức tối thiểu 400%, giao thức có thể chịu được sự cố tức thì 75% về giá của tài sản cơ bản ($ADA). Nhìn vào giá lịch sử của $ADA, 75% có vẻ như là đủ bảo vệ khỏi sự sụt giá tức thì vì đây là một kịch bản có xác suất xảy ra tương đôi thấp.

Chủ sở hữu $SHEN có thể nhận được các khoản phí nào và COTI sẽ nhận được gì?

Phí burn và mint của $DJED và $SHEN sẽ được tính bằng $ADA và sẽ được cộng vào nhóm vốn chủ sở hữu của giao thức. Những người nắm giữ $SHEN nhận được một phần của nhóm này như một động lực để họ tham gia vào việc duy trì tỷ lệ dự trữ để đảm bảo chốt của $DJED.

Ngoài ra, người dùng cũng sẽ phải chịu phí vận hành sẽ được trả bằng $ADA và được khấu trừ từ khoản tiền gửi ban đầu và chi phí hoạt động. Các khoản phí này sẽ được chuyển đổi thành $COTI và được sắp xếp hợp lý vào Kho bạc COTI để được phân phối dưới dạng phần thưởng cho người dùng COTI.

Sau khi $DJED được phát hành đầy đủ, nó sẽ được niêm yết trên các sàn giao dịch tập trung hay chỉ có sẵn thông qua DEX?

Các sàn giao dịch tập trung sẽ có thể niêm yết $DJED.

Làm thế nào công chúng có thể biết số $ADA đã bị khóa để mint hoặc đốt $DJED và $SHEN? Các hợp đồng thông minh đó có thể được xác minh bởi bất kỳ bên thứ 3 nào không?

Toàn bộ thông tin được hiển thị công khai trên chuỗi blockchain Cardano.

Điều gì làm cho $DJED khác với $ $UST?

Mặc dù $DJED và $UST đều là Stablecoin theo thuật toán, nhưng $DJED khác biệt bởi nó được thế chấp vượt mức và có thể ngăn chặn điểm yếu chí mạng của $UST bằng cách chặn việc đốt và mint tiền số lượng đồng Stablecoin và tiền dự trữ một cách vô hạn như $UST.

Khi nói đến $UST, người dùng luôn có thể đổi $LUNA lấy $UST và ngược lại mà không có điều kiện nào ngăn chặn hành động đó. Theo thiết kế của giao thức, cả $UST và $LUNA đều có thể được tạo (mint) ra vô hạn. 

  • Giai đoạn đầu, mỗi $UST mới được mint ra sẽ làm giảm lượng lưu thông của $LUNA. Điều này có thể giúp làm tăng giá $LUNA nếu nhiều người dùng mint ra nhiều $UST. Khi giá $LUNA tăng, mỗi đồng $LUNA nạp vào sẽ tạo ra số lượng nhiều $UST hơn.
  • Nhưng khi người dùng hành động ngược lại, khi họ dùng $UST để đổi lấy $LUNA, nhiều $LUNA được tạo ra sẽ làm giảm giá. Khi $LUNA giảm giá thì mỗi $UST burn (đốt) lại tạo ra càng nhiều $LUNA hơn. Vòng xoáy nguy hiểm này được khuếch đại thêm khi giá $LUNA giảm sâu, mỗi đồng $UST sẽ có thể đổi được nhiều hơn lượng $LUNA, càng nhiều $LUNA được mint ra thì giá lại càng giảm. Và hành động cứ tiếp diễn và giao thức $LUNA không được thiết kế để ngăn chặn các hành động đó.

$DJED được thế chấp vượt mức (lên đến 8X), điều này làm giảm nguy cơ bị mở khóa. Điều này có nghĩa là cứ mỗi 1 đô la DJED được khai thác, có 3–7 đô la trị giá $ADA trong nhóm dự trữ, có nghĩa là hợp đồng $DJED có đủ tiền để mua lại tất cả các Stablecoin $DJED đang lưu hành với giá trị 1USD của tài sản hỗ trợ , do đó, duy trì chốt và sẽ vẫn còn tiền trong khoản dự trữ. ADA sẽ không tăng như đã xảy ra với LUNA. Chưa kể, Hợp đồng thông minh có những điều kiện chốt chặn nhất định để ngăn các hành động thái quá làm suy giảm nguồn lực dự trữ có thể dẫn đến sự sụp đổ nhanh chóng.

$DJED cũng là một Stablecoin được xây dựng dựa trên nền tảng học thuận bởi IOHK. Toàn bộ thuật toán xây dựng nên $DJED đã được Chứng Minh Chính Thức. Xem thêm tài liệu tại đây

Làm cách nào để thử nghiệm $DJED?

Hãy làm theo hướng dẫn sau:

  1. Đến mạng thử nghiệm Cardano và nhận tADA
  2. Truy cập vào trang djed.xyz
  3. Kết nối với ví Nami của bạn
  4. Thay đổi Mạng thành “Testnet”
  5. Chọn “Nút tùy chỉnh” và chèn URL
  6. Bắt đầu mint và burn Djed trên phiên bản Testnet.

Giải thích về $SHEN

Đồng tiền dự trữ $SHEN là gì?

$SHEN là đồng tiền dự trữ của $DJED. Vai trò chính của $SHEN là giữ tỷ lệ dự trữ lành mạnh trong hợp đồng và khuyến khích người dùng và nhà đầu tư cung cấp sự ổn định cho hợp đồng bằng cách đưa $ADA vào hợp đồng. Để đảm bảo có đủ $ADA trong nhóm, $DJED được thế chấp vượt mức 400% -800%.

Người sở hữu $DJED luôn có quyền ưu tiên đổi $DJED của họ thành $ADA trong mọi trường hợp. Trong khi, chủ sở hữu $SHEN sẽ không thể đổi $SHEN của họ lấy $ADA nếu Tỷ lệ dự trữ r < 400%. Vì họ phải bù đắp các khoản thiếu hụt và đảm bảo tỷ lệ thế chấp.

Tương tự, hợp đồng thông minh sẽ ngăn chặn việc tạo (mint) thêm $SHEN khi tỷ lệ dự trữ r > 800% để ngăn chặn sự pha loãng đối với những người nắm giữ $SHEN.

Bằng cách giao dịch $SHEN, người dùng có thể đóng góp vào sự ổn định của $DJED bằng cách cung cấp tính thanh khoản để giữ tỷ lệ chốt ở mức đủ. Có một đồng tiền dự trữ là rất quan trọng cho sự thành công của Stablecoin.

Giá của $SHEN được tính như thế nào? Có giá tối thiểu cho $SHEN không?

Giá của $SHEN được tính như sau:

Giá của $SHEN = Vốn chủ sở hữu (E) / Số lượng token $SHEN đang lưu hành.

Ví dụ:

  • Giá $ADA: $ 0,5
  • $SHEN đang lưu hành: 100.000
  • $ADA trong quỹ vốn chủ sở hữu: 400.000 $ADA (trị giá 200.000 USD)
  • Giá $SHEN = 4 $ADA (2 USD) = 400.000 $ADA / 100.000 $SHEN đang lưu hành.

$SHEN có được sử dụng làm tài sản thế chấp trong quỹ dự trữ không?

Không, đồng $SHEN không được dùng để làm tài sản dự trữ, chỉ có $ADA.

Phí giao dịch được thanh toán cho chủ sở hữu $SHEN như thế nào và khi nào? Họ có cần đốt $SHEN để nhận phần thưởng không?

Phí được gửi vào dự trữ của hợp đồng, do đó làm tăng vốn Chủ sở hữu (E) của hợp đồng. Để nhận được phần thưởng, chủ sở hữu $SHEN cần phải đốt $SHEN của họ.

Để bảo vệ người nắm giữ $DJED, người nắm giữ $SHEN không được phép đốt $SHEN khi tỷ lệ dự trữ dưới ngưỡng tối thiểu r < 400%.

Các ưu đãi khi mint $SHEN là gì?

Người sở hữu $SHEN được thưởng phí từ việc mint và đốt $DJED. Các khoản phí được thu thập và gửi đến quỹ dự trữ, và những người nắm giữ $SHEN sẽ nhận được một phần trong số đó.

Ngoài phí, trong trường hợp giá $ADA tăng, giá trị vốn Chủ sở hữu (E) tăng, do đó giá $SHEN tăng. Vì nó đang được tính bằng Vốn chủ sở hữu chia cho số lượng mã thông báo $SHEN đang lưu hành. Giá $SHEN luôn biến động lớn hơn giá $ADA do $SHEN hấp thụ thêm sự biến động giá của $ADA thế chấp để tạo ra $DJED. Nghĩa là $SHEN luôn tăng nhanh hơn hoặc giảm nhanh hơn $ADA.

Dự trữ $SHEN có đủ lớn để hấp thụ sự biến động của $ADA không?

Nhìn vào giá lịch sử của $ADA, trong số các nghiên cứu khác, để xác định tỷ lệ dự trữ - Tỷ lệ 400–800% tạo ra một vùng đệm đủ lớn để hấp thụ Biến động $ADA.